Print
 
 

Studentengroei en student/staf ratio

 

Het aantal studenten dat ingeschreven staat op de universiteit is de afgelopen jaren sterk gestegen. Tegelijkertijd is ook het aantal medewerkers op de universiteit toegenomen. Deze stijging is echter niet zo hoog als het aantal studenten. Dit komt o.a. door de dalende rijksbijdrage per student. Doordat de overheid niet volledig compenseert voor de groei in het aantal studenten ontvangen de universiteiten al jaren minder geld per student. In de afgelopen 10 jaar is daarnaast het aantal contacturen toegenomen1. Mede hierdoor is de hoge werkdruk een steeds groter probleem voor de universiteiten.

 

 

Universiteiten zijn de afgelopen 10 jaar gegroeid

 

Het aantal studenten is tussen 2009 en 2019 toegenomen met 33%. Het aantal medewerkers met een onderwijs- en onderzoektaak steeg in dezelfde periode ook met respectievelijk 28% en 22%. Het ondersteunend personeel is het minst hard gegroeid met ongeveer 13,4%. Alle universiteiten zijn de afgelopen jaren gegroeid al is er veel diversiteit tussen de verschillende universiteiten te zien. Zo is het aantal studenten bij Wageningen Universiteit in 10 jaar tijd meer dan verdubbeld (116%).

 

 

Ontwikkeling student/staf ratio

 

In 2019 bedraagt de ratio student-staf ratio 19,7. Dat betekent dat gemiddeld voor elke 19,7 studenten 1 fte aan onderwijzende medewerkers beschikbaar is. De ratio is samengesteld op basis van registerdata: het aantal studenten dat is ingeschreven op 1 oktober gedeeld door het aantal beschikbare fte zoals geteld op 31 december. Het drukt niet de daadwerkelijke onderwijsbezetting uit.

Onder onderwijzend medewerkers wordt verstaan: hoogleraren, universitair (hoofd) docenten en overige docenten. Let wel: de meeste de medewerkers in deze categorie zijn naast het geven van onderwijs ook nog belast met het doen van wetenschappelijk onderzoek. Het is in de registers niet mogelijk het onderscheid te maken tussen tijd voor onderwijs en tijd voor onderzoek.
Het is ook mogelijk om in de grafiek de student/staf ratio te selecteren voor het gehele wetenschappelijke personeel (WP). In dat geval worden ook postdocs en PhD'ers mee geteld.

 

De verschillen in de student/staf ratio tussen de universiteiten zijn groot. Dit heeft vooral met name te maken met het type opleiding en het daarbij passende onderwijs: opleidingen met veel practica en praktische werkvormen, kennen over het algemeen een hoger ratio dan opleidingen met minder groepsgericht onderwijs. Daarnaast is er in het kader van de prestatieafspraken de afgelopen jaren meer ingezet op intensief en kleinschalig onderwijs. Hierdoor is de student/staf ratio voor sommige opleidingen gedaald. Anderzijds hebben sommige universiteiten te maken met een sterke groei van het aantal studenten waardoor de ratio juist weer toeneemt.

 

 

In 2011 was er een piek van 19,8. Het jaar daarop is de ratio sterk gedaald door de langstudeerboete: Studenten die meer dan één jaar over de opleiding deden betaalde een verhoogd collegegeldtarief. De maatregel is door de politiek binnen één jaar alweer teruggedraaid en is effectief nooit in werking getreden. Een groot aantal studenten heeft door dit vooruitzicht in 2011 wel versneld het diploma gehaald waardoor het aantal ingeschreven studenten toen af nam. 

 

 
 
1Tussen 2005 t/m 2016 is het aantal contacturen gemiddeld voor het gehele wo met 3 uur toegenomen. Bron: studentenmonitor, zie http://www.studentenmonitor.nl/

 

Laatst bijgewerkt op 13-8-2020